De onderhoudsplicht van kinderen … een debat waard.

Een recent CD&V wetsvoorstel om de verschillen (en dus discriminatie) weg te werken waarop OCMW’s de kinderen aanspreken in het kader van de onderhoudsplicht doet heel wat stof oplaaien. Opnieuw komt de betaalbaarheid van een verblijf in een woon- zorgcentrum ter sprake waarover wij eerder in deze blog informeerden.

Het is belangrijk om één en ander in een juist perspectief te plaatsen. Ongetwijfeld is de betaalbaarheid van het verblijf in een woonzorgcentrum een ernstige zorg. De factuur loopt snel op wanneer de gemiddelde dagprijs ruim 55,-euro bedraagt, met daarnaast nog kosten van medicatie, medische zorg en dergelijke. Een belangrijke wetenschap en nuance is het feit dat de verblijfsduur steeds minder lang is (vandaag rond de 2 jaar). De vraag naar betaalbaarheid krijgt daardoor een ander uitzicht in vergelijking met  20 jaar geleden waar een verblijfsduur van ruim 10 jaar de regel was. In het debat dient ook vermeld te worden dat er naast het pensioen talloze sociale correcties gegarandeerd zijn (zorgverzekeringspremie, tegemoetkoming  hulp aan bejaarden, …).  Dit alles leidt ertoe dat slechts een beperkt aantal bewoners tussenkomst aanvraagt bij het OCMW. De meest recente studie uit 2007 geeft 5% aan.  Voor onze woonzorgcentra en assistentiewoningen, waar ruim 400 bewoners verblijven, zijn er 7 tussenkomsten.

Aan de oorsprong van hoge dagprijzen ligt het feit dat de tussenkomst van de Vlaamse overheid in de zorgkosten (gemiddeld rond 60,-euro) ontoereikend is om de kosten van de rusthuisuitbater te dekken. Naast de woon- en leefkost, die logischer wijze betaald wordt door de gebruiker, draagt de bewoner bij in de bekostiging van de zorgkost, en zeker voor de “extra handen aan het bed” (ten opzichte van de gesubsidieerde personeelskost). Het lijkt ons dat hier de kern van het debat ligt.

Wij maken van de gelegenheid gebruik om verder de regelgeving omtrent de onderhoudsplicht kort te duiden. De opnamedienst geeft u hiervoor graag bijkomende informatie. Onze woonzorgcentra met een zeer democratische prijszetting, een beperkte borgstelling bij opname garanderen alvast een ‘betaalbare en toegankelijke ouderenzorg’ in Hasselt, Tongeren en Riemst. 

Onderhoudsplicht… een duiding.

Volstaat uw pensioen niet om de facturen van het rusthuis te betalen dan kan men zich wenden tot het OCMW die aan elke persoon een recht op maatschappelijke dienstverlening moet garanderen. De basisbeginselen inzake het ten laste nemen van steun door het OCMW liggen vervat in de wet van 2 april 1965, die niet uitblinkt qua helderheid. Voor de verblijfs- en verzorgingskosten in erkende rusthuizen, serviceflats (assistentiewoningen), is het OCMW bevoegd van de gemeente waar betrokkene op het ogenblik van zijn opneming gedomicilieerd was. Daarnaast is er de vrije keuze van woonplaats die gegarandeerd is, dus ook de keuze van het woonzorgcentrum.

Tot wie zal het OCMW zich wenden inzake terugvordering ?
Het OCMW heeft het recht om de kosten van de maatschappelijke dienstverlening te verhalen op de onderhoudsplichtigen. Zo zal het OCMW in principe moeten terugvorderen van:
1. de echtgeno(o)t(e) / ex- echtgeno(o)t (e)
2. de kinderen (waarvan het bedrag is beperkt tot het kindsdeel).
Indien de kinderen financieel tussenkomen voor hun ouders die in het woonzorgcentrum  zijn opgenomen, dan is hun tussenkomst fiscaal aftrekbaar (ten belope van 80 %).
Kan het OCMW afwijken van de verplichte vordering?
Ontegensprekelijk, onder andere wanneer het beschikbare netto belastbaar inkomen onder een grensbedrag ligt (18.000,-euro op jaarbasis) en om reden van ‘billijkheid’. De jarenlange verbreking van het contact tussen ouders en kinderen; de financiële lasten van de onderhoudsplichtige; een slechte relatie tussen de begunstigde en de onderhoudsplichtige; de slechte gezondheidstoestand van de onderhoudsplichtige of van zijn gezinslid; het reeds betalen van een terugvordering; de verspilling door de begunstigde; het feit dat de kinderen nooit door hun eigen ouders werden opgevoed of dat de begunstigde t.g.v. verspilling hulp behoeft, terwijl de onderhoudsplichtigen steeds vooruitziend en spaarzaam zijn geweest, zijn zulke (billijkheids)gronden.

Ten belope van welk bedrag mag het OCMW terugvorderen?
Hier zijn er verschillende regels, wij beperken ons tot de melding dat het systeem van terugvordering progressief van aard is.  Het OCMW kijkt eerst naar de roerende inkomsten van de rusthuisbewoner, zoals spaargelden en aandelen, eventuele andere onroerende inkomsten zoals huurgelden.  Zelfs voor eigendom kan het OCMW nagaan of verhuur mogelijk is, al gaan weinig OCMW’s zover. Het OCMW kan wel altijd een hypothecaire inschrijving nemen op het onroerend goed van de rusthuisbewoner. Zo kan het achteraf – als het pand wordt verkocht – zijn tussenkomst recupereren. Voor de berekening van de bijdrage van de onderhoudsplichtige, gebruikt het OCMW 13 inkomensschijven waarbij de bijdrage stijgt in verhouding tot de omvang van het netto belastbaar gezinsinkomen. Enkele voorbeelden:

  • gezin met 1 persoon ten laste en een belastbaar inkomen in vork tussen 25.596 en 28.739,-euro à 39 euro onderhoudsplicht
  • gezin met 2 personen ten laste en een belastbaar inkomen in vork tussen 41.312,- en 44.455,-euro à 249,-euro onderhoudsplicht (bij één kind)
  • gezin met 2 personen ten laste en belastbaar inkomen in vork tussen 50.742,- en 53.885,f-euro à 472,-euro.
  • De progressiviteit kan maximum oplopen tot een kindsdeel van vrijwel 1.000,-euro.

Volledigheidshalve is er ook een regeling wanneer er een vaststelling is van “vrijwillige verarming”. Als het OCMW vaststelt dat het patrimonium van de begunstigde gedurende de laatste vijf jaar voor de aanvang van de dienstverlening in belangrijke mate is verminderd dan kan men afwijken van de terugvorderingsschalen en kan men hogere bijdragen van de kinderen vragen.



Categorieën:Beleidsnieuws, In het nieuws

Tags:

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: